Android 11'de Uygulama İzinlerini Seçerek Verme
Kısa cevap: Android 11'de bir uygulamaya izin verirken üç seçeneğiniz vardır — uygulamayı kullanırken, sadece bu sefer ve izin verme. Kamera, mikrofon ve konum gibi hassas izinleri mümkün olduğunca "sadece bu sefer" olarak verin; geri kalan izinleri Ayarlar > Gizlilik > İzin yöneticisi ekranından tek tek gözden geçirip kapatın. Böylece uygulamalar işlerini yapmaya devam eder, ancak arka planda sürekli veri toplayamaz.
Android 11 izin sisteminde ne değişti?
Daha eski sürümlerde bir izni verdiğinizde, o izin siz elle kaldırana kadar geçerliydi. Android 11 ile birlikte izinler geçici hâle getirilebiliyor. Bir harita uygulaması konum istediğinde "Sadece bu sefer" dediğinizde, uygulamayı kapattıktan kısa süre sonra izin kendiliğinden düşer. Aynı uygulamayı bir hafta sonra açtığınızda soru yeniden karşınıza gelir.
İkinci önemli değişiklik otomatik izin sıfırlama. Uzun süredir açmadığınız bir uygulamanın izinleri sistem tarafından kaldırılır ve size bildirim gösterilir. Bu, telefonda unuttuğunuz eski uygulamaların sessizce konum ya da rehber verisi toplamasını engeller.
Üçüncüsü, arka planda konum artık ayrı bir adım. Bir uygulama "her zaman" konum erişimi isterse, sistem sizi doğrudan ayarlar ekranına yönlendirir; tek dokunuşla verilemez. Bu bilinçli bir yavaşlatma: kararı düşünerek vermenizi sağlar.
İzin yöneticisini açmak ve okumak
Yolun kendisi basit: Ayarlar > Gizlilik > İzin yöneticisi. Bazı üreticilerin arayüzlerinde bu menü Ayarlar > Uygulamalar > İzinler altında olabilir; arama kutusuna "izin" yazmak en hızlı yoldur.
Karşınıza izin türleri listesi çıkar: Konum, Kamera, Mikrofon, Rehber, Takvim, Telefon, SMS, Depolama, Fiziksel aktivite, Yakındaki cihazlar. Her birinin yanında kaç uygulamanın erişimi olduğu yazar. Bir türe dokunduğunuzda uygulamalar üç grupta gösterilir: izin verilenler, sadece kullanım sırasında izin verilenler ve izin verilmeyenler.
Buradaki mantık şudur: izin türünden başlayın, uygulamadan değil. "Mikrofona hangi uygulamalar erişiyor?" sorusu, "şu uygulama neye erişiyor?" sorusundan daha çabuk sonuç verir. Sesli not almayan bir alışveriş uygulaması mikrofon listesinde görünüyorsa, orada işi yoktur.
Hangi izni kime vermeli?
| İzin | Makul kullanım | Şüphe uyandıran durum |
|---|---|---|
| Konum | Harita, navigasyon, hava durumu, kurye takibi | Fener, hesap makinesi, oyun, klavye |
| Mikrofon | Arama, ses kaydı, sesli asistan, video çekimi | Haber, galeri, dosya yöneticisi |
| Kamera | Fotoğraf, video görüşme, QR okuma | Not defteri, çalar saat |
| Rehber | Mesajlaşma, arama uygulamaları, e-posta | Oyun, düzenleme uygulamaları |
| Depolama | Galeri, dosya yöneticisi, indirme araçları | Basit araç uygulamaları |
Kararsız kaldığınızda izni kapatın. Uygulama gerçekten ihtiyaç duyuyorsa o özelliği kullandığınız anda tekrar soracak; hiç sormuyorsa zaten gerekmiyordu. Bu deneme yanılma yöntemi hiçbir şeyi kalıcı olarak bozmaz.
Adım adım temizlik
- Konum listesini açın. "Her zaman izin ver" durumunda olan uygulamaları bulun ve navigasyon dışındakileri "Yalnızca uygulamayı kullanırken" seçeneğine çekin.
- Aynı ekranda Yaklaşık konum seçeneğini kullanın. Hava durumu ve haber uygulamaları için mahalle hassasiyeti fazlasıyla yeterlidir.
- Mikrofon ve Kamera listelerini gözden geçirin; ihtiyacı olmayan her uygulamada izni kaldırın.
- Rehber ve SMS izinlerini yalnızca mesajlaşma ve e-posta uygulamalarında bırakın.
- Uygulama listesinde artık kullanmadığınız isimler varsa izinle uğraşmak yerine doğrudan kaldırın. Gereksiz yazılımları tamamen silmeyi anlatan rehberdeki mantık telefonda da geçerli: en güvenli uygulama, telefonda olmayan uygulamadır.
Ek ayarlar: pano, bildirimler ve reklam kimliği
Android 11, bir uygulama panonuzdaki metni okuduğunda ekranın altında küçük bir uyarı gösterir. Bu uyarıyı şifre kopyaladıktan sonra beklenmedik bir uygulamada görürseniz dikkate alın; güçlü şifre üretme ve yönetme alışkanlıklarını anlatan yazıda değinilen parola yöneticileri bu riski büyük ölçüde ortadan kaldırır.
Gizlilik menüsünde ayrıca reklam kimliğini sıfırlama ve kişiselleştirmeyi kapatma seçenekleri bulunur. Bunlar izin değildir ama uygulamalar arasında profil oluşturulmasını zorlaştırır.
Konumu tümüyle kapatmak yerine seçici davranmanın bir yararı da pil tarafındadır. Arka planda sürekli konum arayan uygulamalar telefonu ısıtır; bataryayı uzun ömürlü kılma başlığı altında anlatılan tasarruf yöntemlerinin bir kısmı doğrudan bu izinlerle ilgilidir.
Sık Sorulan Sorular
İzni kapatınca uygulama çöker mi?
Genelde çökmez. İyi yazılmış uygulamalar izin yoksa o özelliği devre dışı bırakır ve bir uyarı gösterir. Nadiren kapanan uygul